|
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
 |
 |
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
DRWALE (stránka vznikla ve spolupráci Veselý Výlet) Kronikarz miasta Trutnova Šimon Hüttel w najstarszej wzmiance o Małej Upie wspomina o tym, jak 3 października 1537 r. Fabián Aust przyznał mu się na łożu śmierci do zabicia 19 ludzi kradnących mu ryby z rzeki Mała Upa. Żałował przy tym, że ich nie było równych dwudziestu. w owych czasach najprawdopodobniej ta część gór nie była trwale osiedlona. Zaglądali w te strony łowcy a przede wszystkim poszukiwacze metali i kamieni szlachetnych. Z inicjatywy właściciela środkowych i zarządcy Karkonoszy wschodnich Krzysztofa Gendorfa prowadzono prace kopalniane w okolicy Smrčí oraz najprawdopodobniej w dolinie Lví důl. Najwyższy cesarski starosta górniczy Gendorf przyczynił się do zasiedlenia gór „werbując“ z krajów alpejskich monarchii austriackiej fachowców do budowania tzw. „klaus“, czyli komór do spławiania drzewa a wraz z nimi pachołków do wyrębu dziewiczych lasów jak również do spuszczania drewna korytami drewnianymi w doliny. Pierwsi Holzknechci (drwale) dotarli w te strony wraz z rodzinami w 1566 r. – trzy lata po śmierci starosty. Gendorf swoją decyzją rozwiązał na pewien czas kwestię dostaw drewna do kopalni srebra w Kutnej Horze. Pierwszą śluzę wybudowali sprowadzeni fachowcy już w 1567 r., duża śluza z 1575 r. jest już naniesiona na mapie Karkonoszy Hüttela. w owych czasach w Małej Upie drwale wykorzystywali sześć śluz i w stosunkowo krótkim czasie wycięli wszystkie drzewa. Pomimo tego, że później potomkowie drwali alpejskich przeorientowali się głównie na górską gospodarkę rolną to jednak przez całych 400 lat przekazywali w Małej Upie z ojca na syna arkana rzemiosła drwali.
Hojnie występujące jeszcze wówczas drewno bukowe oraz resztki drzewa świerkowego i jodłowego palili węglarze bezpośrednio w miejscu wyrębu przemieniając je na węgiel drzewny, który następnie w nosidłach nosili najczęściej do hut w Kowarach na Śląsku. Do dzisiaj są widoczne w zachodniej części doliny Lví důl – na Prostřední horze, na Kouli, na Rennerovej horze, koło Potoku Messnera oraz nad Dolskimi Boudami jak również w innych zakątkach Karkonoszy wschodnich miejsca z trzema a nawet pięcioma okrągłymi fundamentami mielerzy. Największe znane nam w Karkonoszach miejsce, gdzie wypalano węgiel drzewny przy zbiegu potoków Černá voda i Smrčí nazywano w przeszłości Köhlenplan, czyli Węgielne błonia. Powódź, która miała miejsce 1 września 2002 r. odkryła kilka warstw z resztkami węgla drzewnego na obszarze mierzącym setki metrów kwadratowych. Po raz ostatani spławiano drewno z Małej Upy w 1882 r. do huty szkła w Ciemnym Dole (Temný Důl). Wówczas to bowiem zastąpiono wodny transport drewna, który nie gwarantował płynności dostaw transportem lądowym na saniach zwanych „rohačky“. w ciągu ostatnich dwudziestu lat XIX wieku właściciele majątku Czernin-Morzinowie wybudowali nie tylko w Małej Upie dziesiątki kilometrów dróg dla sań. Latem i jesienią drwale przygotowywali belki i drewno cięte na metrowej długości kawałki, które w zimie zwozili w doliny skąd zaprzęgi konne później zastąpione przez samochody rozwoziły je dalej. Na jeden raz doświadczony drwal potrafił zwieźć na saniach aż trzy metry sześcienne drewna, czyli ponad 1500 kilogramów. or níci
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
